Streszczenie
Obecność cesarzy rzymskich poświadczona jest w Egipcie nie tylko w greckich czy łacińskich inskrypcjach, ale również w inskrypcjach hieroglificznych. Przypadek cesarza Lucjusza Aureliusza Werusa (161-169 n.e.), koregenta Marka Aureliusza, jest szczególny, ponieważ jego imię pojawia się bardzo rzadko w egipskich inskrypcjach. Jednakże, kartusze zawierające imiona Werusa, poświadczone na File i w Kom Ombo, są przykładami, w których tria nomina rzymskiego władcy zapisane jest w hieroglificznej transkrypcji. Te dwa warianty zostały omówione w artykule. Hieroglificzne formy imion Lucjusza i Aureliusza odzwierciedlają ówczesną pisownię ich greckich wersji w omawianym okresie. Kolejne uwagi autora dotyczą etymologii rzymskiego imienia Lucjusz i porównanie egipskiej interpretacji tego imienia z określeniem „Ludów Morza” w Nowym Państwie jako Luka. Autor sugeruje, że istniał etymologiczny związek pomiędzy rzymskim imieniem Lucjusz a podobnymi toponimami, będącymi być może śladami przejazdu ludu Luka.
Bibliografia
B
Beckerath J. von, Handbuch der ägyptischen Königsnamen, Münchner ägyptologische Studien 49, Mainz a/Rhein 1999
Birley A.R., Hadrian to the Antonines, [w:] Bowman A.K. et al. (red.), The Cambridge Ancient History XI, The High Empire, A.D. 70–192, Cambridge 2000
Briquel D., L’origine lydienne des Étrusques. Histoire de la doctrine dans l’Antiquité, Collection de l’École française de Rome 139, Roma 1991
Briquel D., Les Pélasges en Italie. Recherches sur l’histoire de la légende, Bibliothèque des Écoles françaises d’Athènes et de Rome 252, Rome 1984
Bureth P., Les titulatures impériales dans les papyrus, les ostraca et les inscriptions d’Égypte (30 a.C.–284 p.C.), Bruxelles 1964
G
Gygax M.D., Untersuchungen zu den lykischen Gemeinswesen in klassischer und hellenistischer Zeit, Bonn 2001
H
Hallof J., Schreibungen der Pharaonennamen in den Ritualszenen der Tempel der griechisch-römischen Zeit Ägyptens. Teil 2: Die römischen Kaiser, Dettelbach 2010
Hannig R., Die Sprache der Pharaonen. Großes Handwörterbuch Deutsch-Ägyptisch (288–950 v.Chr.), Mainz a/Rhein 2000
Hannig R., Vomberg P., Wortschatz der Pharaonen in Sachgruppen, Hannig Lexicon 2, Mainz a/Rhein 1999
Helck W., Die Beziehungen Ägyptens und Vorderasiens zur Ägäis bis ins 7. Jh. v. Chr., Erträge der Forschung 120, Darmstadt 1979
Hemelsoet B., Baier W., s.v. Lukas, [w:] Haag H. (red.), Bibel-Lexikon, Leipzig 1973
L
Lepsius K.R., Denkmaeler aus Aegypten und Aethiopien I-VI, Berlin 1849-1859
S
Schipp O., Die Adoptivkaiser: Nerva, Trajan, Hadrian, Antoninus Pius, Mark Aurel, Lucius Verus und Commodus, Darmstadt 2011
Solin H., Solomies O., Repertorium nominum gentilium et cognominum Latinorum, Hildesheim-Zurich-New York 1988
Stadelmann R., s.v. Seevölker, [w:] Helck W., Otto E. (red.), Lexikon der Ägyptologie V, Wiesbaden 1984